8 Nisan 2026 tarihinde Gelir İdaresi Başkanlığı Küresel Asgari Tamamlayıcı Kurumlar Vergisinin (Küresel ATV) uygulamasına, beyannamesine ve bildirim formlarına ilişkin duyuru yayımlamıştır. Söz konusu duyuru ile Küresel ATV mükellefleri ile kapsama giren Çok Uluslu İşletme (ÇUİ) gruplarının Türkiye’de bulunan bağlı işletmelerine yönelik açıklamalara yer verilmiş, duyuru ekinde ise taslak beyanname ve formlar mükellefler ile paylaşılmıştır.
Duyuruda, 5520 sayılı Kurumlar Vergisi Kanunun ek 7’inci maddesi uyarınca Küresel ATV’nin, gelirin dahil edilmesi esası (Income Inclusion Rule – IIR) ve yetersiz vergilendirilen ödemeler esası (Undertaxed Payments Rule – UTPR) çerçevesinde belirlendiği ifade edilmiştir. Buna göre IIR kapsamında Küresel ATV mükellefi, ÇUİ gruplarına bağlı ve diğer ülkelerde yerleşik olan işletmelerin, Türkiye’de bulunan;
- Nihai ana işletmesi,
- Ara ana işletmesi veya
- Kısmen sahip olunan ana işletme,
olduğu belirtilmiştir.
Ayrıca, Küresel ATV mükelleflerinin kurumlar vergisi yönünden bağlı oldukları vergi dairesi müdürlüklerinde kendi adlarına “0064 – Küresel Asgari Tamamlayıcı Kurumlar Vergisi” mükellefiyeti tesis ettirmeleri gerektiği de ilgili duyuruda belirtilmiştir.
Duyurunun ekinde aşağıdaki taslaklar, mükelleflerin ön bilgilendirilmesi amacıyla paylaşılmıştır:
- Küresel Asgari Tamamlayıcı Kurumlar Vergisi Beyannamesi
- Küresel Asgari Tamamlayıcı Kurumlar Vergisi Bilgi Beyannamesi
- Küresel Asgari Tamamlayıcı Kurumlar Vergisine İlişkin Bildirim Formu
- Çok Uluslu İşletme Grubuna İlişkin Genel Bilgiler Formu
Bununla birlikte, Küresel ATV Beyannamesi ile Küresel ATV Bilgi Beyannamesinin mükelleflerden “xml/json” formatında talep edilmeyeceği, bu beyannamelerin yeni e-beyan sistemi üzerinden ekranlar aracılığıyla doldurulacağı belirtilmiştir.
Duyuru kapsamında yayımlanan taslak beyanname ve formlara ilişkin değerlendirmelerimiz aşağıdaki şekildedir:
1. Küresel Asgari Tamamlayıcı Kurumlar Vergisi Beyannamesi
Yayımlanan taslak Küresel ATV Beyannamesi ana beyanname niteliği taşımaktadır. Beyanname aşağıdaki ana bölümlerden oluşmaktadır:
- İdari bilgiler,
- Mükellefe ilişkin bilgiler,
- Beyannameyi düzenleyene ilişkin bilgiler,
- Küresel ATV Bilgi Beyannamesine ilişkin bilgiler,
- Ülke bazında Küresel ATV vergi bildirimi ve toplam vergi hesaplaması.
Beyanname kapsamında, her bir ülke bazında efektif vergi oranı (ETR), güvenli liman uygulamaları, Küresel ATV matrahı, hesaplanan Küresel ATV tutarı ve IIR kapsamında mükellefe isabet eden vergi tutarlarının ayrı ayrı raporlanması öngörülmektedir. Beyannamenin ekleri “Küresel ATV Bilgi Beyannamesi” ve “Bağlı İşletmelere ait Bireysel Finansal Tablolar” olacaktır. Bu kapsamda, konsolide raporlamaya esas veriler ile bireysel finansal veriler arasında uyumun sağlanması kritik önem taşımaktadır.
2. Küresel ATV Bilgi Beyannamesi
Küresel ATV Bilgi Beyannamesi taslağı OECD tarafından yayınlanan GloBE Information Return (GIR) formatı ile büyük ölçüde uyum göstermektedir. Küresel ATV Bilgi Beyannamesini Türkiye’de vermeyi tercih eden Küresel ATV mükellefleri Küresel ATV Beyannamesi ekinde ilgili Bilgi Beyannamesini bildirebileceklerdir.
Beyanname, ÇUİ gruplarının küresel asgari vergi hesaplamasına ilişkin tüm teknik detayların kapsamlı bir şekilde raporlanmasını amaçlamaktadır. Taslak bilgi beyannamesi;
- ÇUİ grubunun genel bilgileri ve kurumsal yapısı,
- Nihai ana işletme, ara ana işletmeler, kısmen sahip olunan ana işletmeler ve diğer bağlı işletmelere ilişkin detaylı mülkiyet ve statü bilgileri,
- Ülke bazında güvenli liman uygulamaları,
- Ülkesel bazlı kazanç, kapsanan vergiler, ertelenmiş vergi düzeltmeleri,
- Küresel ATV hesaplamaları, REF ((Substance-based Income Exclusion) kazanç indirimi, nitelikli yerel ATV,
- IIR ve UTPR kapsamında verginin tahsisine ilişkin detaylı tablolar,
gibi kapsamlı bölümler içermektedir.
3. Küresel ATV’ye İlişkin Bildirim Formu
Küresel ATV mükellefi olmayan ancak OECD Sütun 2 kuralları kapsamına giren ÇUİ gruplarının üyesi olan ve Türkiye’de bulunan bağlı işletmelerin Küresel ATV’ye İlişkin Bildirim Formunu beyan dönemi içerisinde sunmaları gerekmektedir.
Bildirim Formu taslağı;
- Bildirimde bulunan bağlı işletmeye ilişkin bilgiler,
- Bağlı bulunulan ÇUİ grubuna ilişkin bilgiler,
- Türkiye’de yerleşik Küresel ATV mükellefinin bulunup bulunmadığına ilişkin beyan,
- Küresel ATV Bilgi Beyannamesinin (GIR) hangi ülkede sunulduğuna ilişkin bilgiler
olmak üzere dört ana bölümden oluşmaktadır.
Taslak formda, Türkiye’de yerleşik bir Küresel ATV mükellefinin bulunması halinde, formun yalnızca mükellef bilgileri ile sınırlı tutulacağı, buna karşılık Türkiye’de yerleşik Küresel ATV mükellefinin bulunmaması hâlinde Bilgi Beyannamesinin sunulduğu ülkenin GIR‑MCAA’ya taraf olup olmadığının belirtilmesinin zorunlu olduğu görülmektedir.
4. Çok Uluslu İşletme Grubuna İlişkin Genel Bilgiler Formu
Küresel ATV mükellefi olmayan ancak kapsama giren ÇUİ gruplarının üyesi olan ve Türkiye’de bulunan bağlı işletmelerin vermesi gereken Küresel ATV’ye İlişkin Bildirim Formunda “GIR sunulmamıştır” veya “Türkiye dahil GIR-MCAA’ya taraf olmayan bir ülkede sunulmuştur” seçeneğinin işaretlenmesi halinde ise ilgili bağlı işletmenin Küresel ATV’ye İlişkin Bildirim Formu ekinde ayrıca Çok Uluslu İşletme Grubuna İlişkin Genel Bilgiler Formunu bildirmesi gerekecektir. Yayımlanan taslak Genel Bilgiler Formu, içerik itibarıyla Küresel ATV Bilgi Beyannamesinin (GIR) bir alt kümesi niteliğinde olup, idarenin Türkiye’de GIR’e erişemediği durumlarda ÇUİ grubuna ilişkin temel ve kritik bilgileri temin etmeyi amaçlamaktadır. Form kapsamında özetle aşağıdaki bilgilere yer verilmektedir:
- Küresel ATV Bilgi Beyannamesini sunan bağlı işletmeye ilişkin bilgiler,
- ÇUİ grubuna ve raporlanan hesap dönemine ilişkin genel bilgiler,
- Nihai ana işletmeye (NAİ) ilişkin bilgiler,
- NAİ dışındaki bağlı işletmeler ve iş ortaklığı grubu üyelerine ilişkin detaylı kurumsal yapı ve mülkiyet bilgileri,
Formda yer alan bilgi seti, ÇUİ grubunun küresel organizasyon yapısı, mülkiyet ilişkileri ve Küresel ATV kapsamındaki rollerine ilişkin bilgilerin açık bir şekilde raporlanmasını öngörmektedir. Bu kapsamda Genel Bilgiler Formu, yalnızca Türkiye’deki bağlı işletmeye değil, ÇUİ grubunun tamamına ilişkin verilerin merkezi ve tutarlı biçimde sunulmasını amaçlamaktadır.
Öneri ve tavsiyeler
Mevcut düzenlemeler çerçevesinde, 2024 yılı için Küresel ATV beyannamesinin son beyan edilme tarihi 30 Haziran 2026’dır. Gelir İdaresi Başkanlığı tarafından yayımlanan duyuru ile ekindeki taslak beyanname ve formlar, Küresel ATV uygulamasının beyan ve raporlama süreçlerine ilişkin önemli açıklamalar içermektedir.
Türkiye’de Küresel ATV kapsamında belge sunma yükümlülüğünün yalnızca Küresel ATV mükelleflerinde olmaması, ayrıca Küresel ATV mükellefi olmayan ancak kapsama giren ÇUİ gruplarının üyesi olan ve Türkiye’de bulunan bağlı işletmelerin de form bildirme yükümlülüğünün olması grupların konuya ilişkin süreçlerinin merkezi ve koordineli bir şekilde yürütülmesini gerektirmektedir. Bu doğrultuda, kapsama giren ÇUİ gruplarının Küresel ATV’ye ilişkin yükümlülüklerini grup genelinde değerlendirmeleri ve Türkiye özelindeki raporlama ve bildirim süreçlerini koordineli şekilde yürütmeleri gerekmektedir.
Küresel Asgari Tamamlayıcı Kurumlar Vergisi uygulamasına ilişkin olarak Gelir İdaresi Başkanlığı tarafından yayımlanan duyuru ile ekindeki taslak beyanname ve bildirim formlarına, Gelir İdaresi Başkanlığı’nın internet sitesinde yer alan aşağıdaki bağlantı aracılığıyla erişim sağlanabilmektedir:
Bültenimizde yer alan hususlara ilişkin sorularınız için bizimle iletişime geçebilirsiniz.
